Để lắp đặt Ethernet, bạn không nhất thiết phải biết bấm đầu dây ngay. Với một máy tính và router có sẵn, một sợi dây bấm sẵn phù hợp thường là cách bắt đầu dễ kiểm tra nhất. Sau khi thử ổn, bạn mới tính đường đi dây lâu dài.

Ethernet, dây LAN và Internet khác nhau ở chỗ nào?

Ethernet là nhóm công nghệ mạng gắn với tiêu chuẩn IEEE 802.3, dùng để các thiết bị trao đổi dữ liệu. Trong nhà, bạn thường gặp kết nối này dưới dạng dây mạng nối máy tính, tivi hoặc bộ phát với router, switch. Ethernet cũng có nhiều loại và môi trường truyền dẫn, không chỉ một kiểu dây đồng duy nhất. Có thể xem giải thích tổng quan của Cisco về Ethernet.

Internet là mạng bên ngoài mà nhà cung cấp dịch vụ đưa đến cho bạn. Vì vậy, cắm dây LAN đúng chưa đồng nghĩa chắc chắn có Internet: mạng trong nhà có thể kết nối nhưng đường truyền ra ngoài vẫn gặp sự cố. Hiểu điểm này giúp bạn kiểm tra đúng phần khi máy báo “đã kết nối” mà trang web chưa mở được.

Khi nào đáng cân nhắc dùng dây?

Hãy nghĩ đến các thiết bị ít di chuyển: máy tính bàn, tivi, máy chơi game hoặc một bàn làm việc cố định. Nếu có đường đi dây gọn và an toàn, kết nối dây là phương án đáng thử khi bạn muốn giảm sự phụ thuộc vào WiFi tại vị trí đó.

Điện thoại và máy tính bảng vẫn có thể tiếp tục dùng WiFi. Bạn không phải chọn một trong hai cho cả nhà. Một mạng gia đình thường thuận tiện hơn khi thiết bị cố định và thiết bị di động được bố trí theo cách phù hợp với chúng.

Chuẩn bị ít nhưng đúng thứ cần dùng

• Dây mạng bấm sẵn còn tốt, đủ dài cho đường đi dự kiến và phù hợp cổng thiết bị.
• Một cổng LAN trên router hoặc switch đang được cấu hình cho mạng gia đình.
• Cổng Ethernet trên máy tính; nếu không có, cần bộ chuyển đổi tương thích với máy.
• Dụng cụ cố định dây phù hợp nếu muốn lắp lâu dài, tránh để dây vướng lối đi.

Đừng chỉ nhìn nhãn tốc độ trên dây rồi coi đó là tốc độ Internet sẽ đạt được. Cổng mạng, bộ chuyển đổi, thiết bị và gói dịch vụ đều cần phù hợp. Nếu chưa chắc nên mua loại nào, hãy mang thông tin model thiết bị hỏi nơi bán hoặc kỹ thuật viên.

Cách lắp Ethernet cho máy tính theo từng bước

1. Thử dây ở vị trí gần router trước để loại bớt vấn đề do đường đi.
2. Cắm một đầu vào cổng LAN phù hợp; đầu còn lại vào cổng Ethernet của máy tính hoặc bộ chuyển đổi.
3. Chờ máy nhận kết nối, rồi mở phần cài đặt mạng để xem trạng thái Ethernet.
4. Mở một trang web và thử tác vụ bạn thường dùng. Nếu cần so với WiFi, tạm ngắt WiFi trên chính máy đang kiểm tra để biết đường kết nối nào đang được dùng.
5. Khi thử ổn mới bố trí dây gọn, sau đó kiểm tra lại tại vị trí sử dụng cuối cùng.

Microsoft hướng dẫn kiểm tra đầu cắm, chọn đúng cổng, thử dây khác và xem trạng thái mạng khi Ethernet chưa vào Internet. Xem hướng dẫn xử lý kết nối Ethernet trên Windows. Không tự cắm đổi vào cổng WAN/Internet hoặc cổng dành cho dịch vụ khác nếu chưa biết cấu hình của hệ thống.

Nếu cần tự bấm dây, phải kiểm tra những gì?

Bấm dây phù hợp khi bạn có dụng cụ, đầu nối đúng loại và khả năng kiểm tra sau khi làm. Nếu chỉ cần một đoạn ngắn, dây bấm sẵn giúp giảm việc phải xử lý đầu nối. Với dây âm tường, nên nhờ người có chuyên môn khảo sát và hoàn thiện.

T568A và T568B là hai cách sắp xếp cặp dây. Với dây thẳng thông thường, hai đầu cần thống nhất cùng chuẩn; không tùy ý đổi màu theo cảm giác. Fluke Networks giải thích sự khác nhau chủ yếu nằm ở cặp cam và cặp xanh lá, đồng thời nhấn mạnh tính nhất quán trong hệ thống. Xem sơ đồ T568A và T568B của Fluke Networks để đối chiếu đúng chiều đầu nối.

Sau khi bấm, cần dùng thiết bị kiểm tra dây phù hợp. Việc nhìn đúng màu hoặc thấy đèn cổng sáng chưa đủ để chứng minh toàn bộ tuyến đạt chất lượng mong muốn. Nếu không có công cụ và kinh nghiệm, bạn nên dừng ở bước mô tả tuyến cần làm để kỹ thuật viên xử lý.

Đi dây gọn cũng là đi dây an toàn

Tránh để dây ở nơi dễ bị kẹp cửa, kéo căng hoặc làm người đi qua vấp. Không tự mở ổ điện, kéo dây qua khu vực điện lưới hay khoan khi chưa rõ bên trong tường có gì. Với tuyến ngoài trời, xuyên tầng hoặc đi âm, hãy nhờ người có chuyên môn chọn vật tư và phương án.

Cắm dây rồi mà vẫn chậm thì làm gì?

Thử một dây còn tốt và đối chiếu cổng mạng trước. Ghi nhận lỗi xảy ra với một máy hay nhiều máy, với mọi ứng dụng hay chỉ một dịch vụ. Nếu cần khởi động lại modem, báo trước cho người đang dùng vì kết nối sẽ gián đoạn; đừng bấm nút Reset chỉ để “thử cho chắc”.

Nếu nhà cần thêm điểm kết nối hoặc đang chuẩn bị lắp Internet cáp quang, bạn có thể trao đổi cả vị trí cần đi dây ngay từ đầu. Một phương án thống nhất sẽ dễ dùng hơn việc sửa từng chỗ sau khi lắp xong.